Puno

Puno ligt aan de baai van het Titicacameer, met huizen die tegen de hellingen omhooglopen en de hoogvlakte daarachter. Beneden wachten boten op reizigers; rond de Plaza de Armas staan de kathedraal, oude stadshuizen en restaurants. Die twee kanten horen bij elkaar. Vanaf het water zie je vooral de omvang van de stad, te voet vallen de kleinere dingen op: figuren in een kerkgevel, een schilderij van schippers, een menukaart met quinoa en forel.

In februari krijgt Puno een ander volume. Tijdens de Virgen de la Candelaria trekken muziek, dans en processies door de stad. Buiten die feestperiode geven het heiligdom en het museum al een ingang tot die cultuur. Puno heeft daarmee genoeg voor een eigen stadsdag, tussen aankomst en vertrek over het meer.

Eerst even voor de kathedraal blijven staan

De kathedraal staat aan de westkant van de Plaza de Armas. Tussen de gedraaide zuilen in de granieten gevel zitten bloemen, vogels en andere dieren verwerkt. De barokke katholieke beeldtaal kreeg hier motieven uit de Andes mee. Ga eerst wat verder van de gevel staan om de opbouw te bekijken en daarna dichterbij voor het snijwerk: er gebeurt nogal wat boven die deur.

Carlos Dreyer: het meer, geschilderd en opgegraven

Het Museo Municipal Carlos Dreyer ligt vlak bij het plein, in het voormalige familiehuis van de Duitse schilder en verzamelaar. De collectie omvat archeologische voorwerpen en schilderijen. Bijzonder is de verbinding met Sillustani: gouden sieraden en grafvondsten uit dat complex zijn hier te zien. De collectie bevat ook mummies.

Neem bij een bezoek zowel de kunst als de archeologie mee. Een schilderij als Balseros, met schippers op het meer, zet mensen in een landschap dat je misschien net vanaf de boot hebt gezien. De voorwerpen uit Sillustani vormen vervolgens een mooie aanleiding om de graftorens buiten de stad te bezoeken. Zo krijgen twee bezoeken een duidelijk verband.

Van Parque Pino naar Candelaria

Bij Parque Pino staat San Juan Bautista, het heiligdom van de Virgen de la Candelaria. De februariviering verbindt katholieke tradities met de wereldbeelden van Quechua- en Aymaragemeenschappen. Muzikanten, dansers en makers van maskers geven hun kennis door via repetities en werkplaatsen. Het is daardoor ook een feest van langdurige voorbereiding.

Loop vanaf de Plaza de Armas naar Parque Pino om het heiligdom in je stadswandeling op te nemen. Reis je juist voor het feest, laat dan het programma van jouw jaar bepalen op welke dagen je in Puno bent. Een processie, danswedstrijd en gewone bezoekdag aan de kerk zijn verschillende ervaringen.

Quinoa op tafel, koffie uit Sandia

Pesque is een zachte bereiding van quinoa met melk en kaas. Chairo is steviger: een soep met lamsvlees, gedroogd vlees, groenten, aardappel en chuño, gevriesdroogde aardappel. Daarmee kun je in Puno verder kijken dan de forel die vaak op kaarten verschijnt. Begin bijvoorbeeld met een soep en kies daarna hoeveel trek je nog hebt.

Mojsa zit boven de Plaza de Armas, aan Jr. Lima. Op de eigen kaart staan onder meer quinoasoep, forel, ravioli met alpacaragù en vegetarische cannelloni. Dat maakt het bruikbaar als je samen eet en verschillende dingen wilt bestellen. Het restaurant vermeldt ook koffie uit Alto Inambari, in de provincie Sandia: de regio Puno strekt zich verder uit dan de hoogvlakte die je hier ziet.

De stad van boven en vanaf de oever

Huajsapata ligt ten westen van het centrum en heeft een standbeeld van Manco Cápac. Het uitzicht brengt de stad en het meer samen. Kuntur Wasi is een ander uitzichtpunt, met een lange trap. Kies voor de stadswandeling één van beide als je graag omhoog wilt; de oever geeft juist een ander, lager perspectief.

De Bahía de los Incas heeft een wandelboulevard langs het water. Hier verschuift de aandacht van gevels naar de baai. Combineer deze wandeling met het verkennen van de ligging van de haven wanneer je de volgende dag gaat varen, maar bevestig je eigen aanlegplaats: een verblijf aan het meer kan een andere vertrekplek gebruiken.

Een dag in Puno

Begin bij de kathedraal en het Dreyer-museum. Neem daarna de tijd voor lunch en loop naar Parque Pino. Kies vervolgens Huajsapata of de boulevard, afhankelijk van waar je zin in hebt. Met Sillustani voeg je een afzonderlijke rit buiten de stad toe; bewaar die liever als eigen uitstap dan hem tussen twee stadsbezoeken te drukken.

Slapen in het centrum of aan het water

Rond de Plaza de Armas verblijf je handig voor restaurants en de genoemde stadsbezoeken. Een hotel aan de oever kan meeruitzicht bieden, maar ligt niet automatisch op loopafstand van het centrum. Zet de ligging van hotel, haven en busvertrek naast elkaar voordat je boekt. Kom je per vliegtuig, dan is Juliaca de aankomstplaats voor de verdere rit naar Puno.

Blijf je daarna op Amantaní slapen, spreek dan met je hotel af of je grotere bagage kunt achterlaten. Houd de eilandnacht en de terugkeer naar Puno duidelijk uit elkaar bij het boeken van kamers. Het is prettig als je na de boottocht weet waar je spullen én je bed zijn.